Gümüş piyasasında son iki haftada sert bir düşüş yaşandı. 13 Ekim'de 60,53 dolardan işlem gören metalin ons fiyatı, cuma günü yüzde 5,90'lık ek bir kayıpla 49,09 dolara inse de genel tabloya bakıldığında değer kaybı yüzde 18,9'a ulaştı. Türkiye'de gram bazında ise fiyat 78,92 TL seviyesine kadar geriledi. Bu hızlı düşüş, piyasalarda risk iştahının azaldığı ve likidite sıkıntısının hissedildiği bir döneme denk geldi.
Piyasada nakit krizi ve faiz baskısı
Silver Price Forecast analisti Przemysław K. Radomski, yaşanan çöküşün gümüşün kendi arz ve talebindeki değişimden kaynaklanmadığını öne sürdü. Radomski'nin ifadesine göre, görünenlerin arkasında gümüşün arz-talep dengesi gibi basit bir neden değil, çok daha ciddi bir likidite krizinin etkisi var. Dünya çapında büyük yatırımcılar, farklı piyasalarda milyarlarca dolarlık kayıp yaşadıktan sonra, bu kayıpları telafi etmek üzere elindeki gümüş varlıklarını satışa çıkardı. Bu durum, gümüşün güvenli liman algısını kısa vadede zayıflattı.
Gelişmeler, değerli metallerde yaşanan genel bir depremle paralellik gösteriyor. Gümüş sadece yatırım aracı değil, aynı zamanda sanayinin can damarı olarak görülüyor. Ekonomik büyüme endişeleri artarken gümüşün sanayi kullanımı nedeniyle altına kıyasla daha zararlı bir zarara uğradı; bu yıl gümüşün genel talep hacminin büyük bir kısmının sanayi sektöründen geleceği tahmin ediliyor. Yapay zeka yatırımlarının devasa maliyeti, sektöre yönelik endişeleri de artırdı.
Fed kararı ve altın-gümüş dengesi
ABD ekonomisinin yüzde 3,4 oranında büyümesi ve PCE enflasyon verilerinin yüzde 3,6 seviyesine gelmesi, Fed'in Aralık ayındaki toplantısında faizi artırma olasılığını gündemde tutuyor. Hisse piyasalarındaki şoktan kaçmak için yatırımcılar tahvil piyasasına yöneldi; ABD tahvil getirilerinin düşmesiyle birlikte, artması beklenmiş olmasına rağmen gümüş fiyatları yüzde 11,6 oranında geriledi. Aynı dönemde Nasdaq endeksi yüzde 2,6, çip hisseleri ise yüzde 6,7 değer kaybetti.
Altın-gümüş oranı 79,4 seviyesine fırlayarak tarihi dengeyi bozdu. Piyasada 6 yıldır devam eden arz açığına rağmen, Radomski Fed'in Aralık ayı kararına kadar gümüş üzerindeki faiz baskısının sürebileceği uyarısında bulundu. Gümüş fiyatlarındaki bu sert hareket, küresel makroekonomik belirsizliklerin ve likidite koşullarının değerli metaller üzerindeki etkisini bir kez daha gözler önüne serdi.
Neden önemli?
Gümüş, hem yatırım aracı hem de sanayi kalemi olarak küresel ekonomik sağlığın göstergesi niteliğindedir. Fed'in olası faiz artırımı ve likidite sıkışması, metallerdeki dalgalanmanın boyutunu ve süresini belirleyen temel etkenler arasında yer almaktadır.
Kaynak: Dünya Gazetesi, Dünya Gazetesi
Temsili görsel: RDNE Stock project / Pexels
